భారత్ - ఇజ్రాయేల్ స్నేహ బంధం: రెండు దేశాల మధ్య విడదీయలేని అనుబంధం

భారత్-ఇజ్రాయేల్ స్నేహం: రక్షణ నుండి వ్యవసాయం వరకు.. ఒక సమగ్ర విశ్లేషణ.Image Credit: Public Domain via వికీపీడియా

భారత్ - ఇజ్రాయేల్ స్నేహ బంధం: రెండు దేశాల మధ్య విడదీయలేని అనుబంధం

ప్రపంచ పటంలో భారతదేశం మరియు ఇజ్రాయేల్ దేశాలు వేర్వేరు ఖండాల్లో ఉన్నప్పటికీ, ఈ రెండింటి మధ్య ఉన్న స్నేహం మాత్రం చాలా లోతైనది. ఒకప్పుడు కేవలం దౌత్యపరమైన సంబంధాలకే పరిమితమైన ఈ బంధం, నేడు రక్షణ, వ్యవసాయం, టెక్నాలజీ వంటి రంగాల్లో విడదీయలేని స్థాయికి చేరుకుంది. "ఆపదలో ఆదుకున్నవాడే అసలైన స్నేహితుడు" అనే సామెత ఈ రెండు దేశాల విషయంలో అక్షరాలా నిజం.

ఈ వ్యాసంలో భారత్-ఇజ్రాయేల్ సంబంధాల చరిత్ర, ప్రస్తుత అభివృద్ధి మరియు మా తాతగారు వెంకటరమణ దాసరి గారికి ఈ దేశంతో ఉన్న ప్రత్యేక అనుబంధం గురించి వివరంగా తెలుసుకుందాం.

1. స్నేహానికి పునాదులు (The Roots of Friendship)

భారతదేశం 1950లోనే ఇజ్రాయేల్‌ను ఒక దేశంగా గుర్తించినప్పటికీ, పూర్తిస్థాయి దౌత్య సంబంధాలు మాత్రం 1992లో ప్రారంభమయ్యాయి. అప్పటి నుండి ఇప్పటివరకు వెనక్కి తిరిగి చూసుకోవాల్సిన అవసరం రాలేదు. రెండు దేశాలు కూడా ఉగ్రవాదం వంటి సమస్యలను ఎదుర్కొంటున్నాయి, ప్రజాస్వామ్య విలువలను గౌరవిస్తాయి. ఇదే ఈ రెండు దేశాలను దగ్గర చేసింది.

ముఖ్యంగా 1999లో జరిగిన కార్గిల్ యుద్ధ సమయంలో, భారత్‌కు అత్యవసరంగా ఆయుధాలు మరియు నిఘా సమాచారం అవసరమైనప్పుడు ఇజ్రాయేల్ వెనకాడకుండా సహాయం చేసింది. అప్పట్లో అమెరికా వంటి దేశాలు GPS సాయం అందించడానికి నిరాకరించినప్పుడు, ఇజ్రాయేల్ తమ వద్ద ఉన్న అధునాతన నిఘా ఉపగ్రహ చిత్రాలను అందించి భారత్ గెలవడంలో కీలక పాత్ర పోషించింది. అప్పటి నుండి ఇజ్రాయేల్ భారత్‌కు ఒక నమ్మకమైన మిత్రదేశంగా మారిపోయింది.

2. రక్షణ రంగం

 అజేయమైన శక్తి (Defense Cooperation)
భారతదేశానికి ఆయుధాలను సరఫరా చేసే దేశాల్లో ఇజ్రాయేల్ ఇప్పుడు అత్యంత కీలకమైనది. కేవలం ఆయుధాలు అమ్మడమే కాకుండా, 'మేక్ ఇన్ ఇండియా'లో భాగంగా సాంకేతికతను బదిలీ చేయడంలో కూడా ఇజ్రాయేల్ ముందుంటోంది. రక్షణ రంగంలో ఇరు దేశాల మధ్య ఉన్న అవగాహన అసాధారణమైనది.

 * క్షిపణులు: బరాక్-8 వంటి శక్తివంతమైన మిస్సైల్ వ్యవస్థలను ఇరు దేశాలు కలిసి అభివృద్ధి చేస్తున్నాయి. ఇది సముద్రం మరియు ఆకాశం నుండి వచ్చే దాడులను సమర్థవంతంగా అడ్డుకుంటుంది.

 * డ్రోన్లు: సరిహద్దుల్లో నిఘా కోసం మనం వాడుతున్న హేరాన్ డ్రోన్లు ఇజ్రాయేల్ టెక్నాలజీవే. ఇవి పర్వత ప్రాంతాల్లో శత్రువుల కదలికలను కనిపెట్టడంలో ఎంతో కీలకం.

 * ఉగ్రవాద వ్యతిరేక పోరాటం: ఇరు దేశాల సైనికులు తరచుగా ఉమ్మడి విన్యాసాలు చేస్తూ, ఆధునిక యుద్ధ తంత్రాలను పంచుకుంటున్నారు. ఇజ్రాయేల్ యొక్క 'మోసాద్' నిఘా సంస్థ పనితీరు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రసిద్ధి చెందింది, దాని నుండి భారత్ ఎంతో స్ఫూర్తి పొందుతుంది.

3. వ్యవసాయం: ఎడారిలో పూసిన పూదోట (Agriculture & Innovation)

ఇజ్రాయేల్ భూభాగం చాలావరకు ఎడారితో కూడుకున్నది, అక్కడ నీటి కొరత ఎక్కువ. అయినప్పటికీ, వారు తక్కువ నీటితో ఎక్కువ పంటలు పండించే 'డ్రిప్ ఇరిగేషన్' (బిందు సేద్యం) పద్ధతిలో ప్రపంచానికే ఆదర్శంగా నిలిచారు. భూమిలో తేమను బట్టి మొక్కకు ఎంత నీరు అవసరమో అంత మాత్రమే అందించే ఈ పద్ధతి మన దేశ రైతులకు ఒక వరం లాంటిది.

ఈ రోజు మన దేశంలోని మహారాష్ట్ర, హర్యానా, ఆంధ్రప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాల్లోని రైతులు ఇజ్రాయేల్ సహకారంతో ఏర్పాటు చేసిన 'సెంటర్స్ ఆఫ్ ఎక్సలెన్స్' ద్వారా ఆధునిక వ్యవసాయ పద్ధతులు నేర్చుకుంటున్నారు. నీటిని వృధా చేయకుండా పంటలను ఎలా కాపాడుకోవాలో ఇజ్రాయేల్ మనకు నేర్పింది. అలాగే, సముద్రపు నీటిని తాగే నీరుగా మార్చే 'డీశాలినేషన్' (Desalination) టెక్నాలజీలో కూడా భారత్-ఇజ్రాయేల్ మధ్య ఒప్పందాలు ఉన్నాయి. ఇది భవిష్యత్తులో మన తీర ప్రాంతాల నీటి సమస్యలను పరిష్కరించగలదు.

4. టెక్నాలజీ మరియు స్టార్టప్స్ (Technology & Cyber Security)

ప్రపంచంలో సిలికాన్ వ్యాలీ తర్వాత ఇజ్రాయేల్‌నే అతిపెద్ద టెక్నాలజీ హబ్‌గా భావిస్తారు. భారతీయ యువత సాఫ్ట్‌వేర్ రంగంలో రాణిస్తుంటే, ఇజ్రాయేల్ సైబర్ సెక్యూరిటీలో అగ్రస్థానంలో ఉంది. ఈ రెండు దేశాల మెదళ్లు కలిస్తే అద్భుతాలు సృష్టించవచ్చని భావించి, 'ఇండియా-ఇజ్రాయేల్ ఇన్నోవేషన్ ఫండ్'ను కూడా ఏర్పాటు చేశారు.

ముఖ్యంగా ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) మరియు క్వాంటం కంప్యూటింగ్‌లో ఇరు దేశాలు కలిసి ముందుకు సాగుతున్నాయి. సైబర్ దాడుల నుండి మన బ్యాంకింగ్ మరియు రక్షణ వ్యవస్థలను కాపాడుకోవడానికి ఇజ్రాయేల్ సాంకేతికతను భారత్ వినియోగించుకుంటోంది. ఇది డిజిటల్ ఇండియా కలకు మరింత బలాన్ని ఇస్తోంది.

5. ప్రజల మధ్య సంబంధాలు (People-to-People Connect)

రాజకీయాలే కాదు, ఇరు దేశాల ప్రజల మధ్య కూడా గొప్ప అనుబంధం ఉంది. ప్రతీ సంవత్సరం వేలాది మంది ఇజ్రాయేల్ యువకులు తమ సైనిక శిక్షణ ముగిసిన తర్వాత సేదదీరడానికి హిమాచల్ ప్రదేశ్, గోవా లేదా కేరళ వంటి ప్రాంతాలకు వస్తుంటారు. రిషికేష్ వంటి చోట్ల ఇజ్రాయేల్ పర్యాటకుల కోసం ప్రత్యేకంగా హిబ్రూ భాషలో బోర్డులు కూడా కనిపిస్తాయి.

 అలాగే, వేలాది మంది భారతీయులు ఇజ్రాయేల్‌లో నర్సులుగా, ఐటీ నిపుణులుగా పనిచేస్తూ ఆ దేశ అభివృద్ధిలో భాగస్వాములవుతున్నారు. రెండు దేశాల మధ్య ఉన్న ఈ సాంస్కృతిక బంధం అనాదిగా కొనసాగుతున్నది.

6. గ్లాస్గో COP26 సదస్సు

ఒక చిరస్మరణీయ భేటీ
నవంబర్ 2021లో గ్లాస్గోలో జరిగిన COP26 సదస్సు సందర్భంగా భారత ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ మరియు ఇజ్రాయేల్ అప్పటి ప్రధాని నఫ్తాలీ బెన్నెట్ కలుసుకున్న తీరు ప్రపంచం దృష్టిని ఆకర్షించింది. అప్పట్లో ఆ భేటీకి సంబంధించిన వార్తలు సోషల్ మీడియాలో విపరీతంగా సందడి చేశాయి. బెన్నెట్ గారు మోదీని ఉద్దేశించి "మీరు ఇజ్రాయేల్‌లో అత్యంత ప్రజాదరణ పొందిన వ్యక్తి, వచ్చి నా పార్టీలో చేరండి" అని సరదాగా అనడం ఇరు దేశాల మధ్య ఉన్న గాఢమైన స్నేహానికి మరియు వ్యక్తిగత అనుబంధానికి నిదర్శనం. అటువంటి నాయకత్వ సంబంధాలు దేశాల మధ్య చర్చలను మరింత సులభతరం చేస్తాయి.

7. మా తాతగారి స్మృతులు:

వెంకటరమణ దాసరి గారు
భారత్-ఇజ్రాయేల్ సంబంధాల గురించి మాట్లాడుతుంటే నాకు వ్యక్తిగతంగా చాలా గర్వంగా అనిపిస్తుంది. దానికి కారణం మా తాతగారు వెంకటరమణ దాసరి గారు. ఆయన తన వృత్తి జీవితంలో భాగంగా ఇజ్రాయేల్‌లో కొన్ని సంవత్సరాల పాటు దౌత్య అధికారి (Diplomatic Officer) గా పనిచేశారు. ఇది మా కుటుంబానికి ఒక తీపి జ్ఞాపకం.

ఆయన ఇజ్రాయేల్‌లో ఉన్నప్పుడు ఆ దేశస్థుల క్రమశిక్షణ, దేశభక్తి మరియు వారి పనితీరును చూసి తరచుగా మాకు చెబుతుండేవారు. "ఒక చిన్న దేశం, చుట్టూ శత్రువులు ఉన్నా ప్రపంచానికే సవాలు విసిరే స్థాయికి ఎలా ఎదిగిందో మనం నేర్చుకోవాలి" అని ఆయన అనేవారు. దౌత్య కార్యాలయంలో పని చేస్తున్నప్పుడు భారత్ నుండి వెళ్ళిన ప్రతినిధులకు మరియు అక్కడి అధికారులకు మధ్య ఆయన ఒక వారధిలా ఉండేవారు.

ముఖ్యంగా తెలుగు వారు ఇజ్రాయేల్‌లో ఎదుర్కొనే ఇబ్బందులను పరిష్కరించడంలో ఆయన ఎప్పుడూ ముందుండేవారు. ఇజ్రాయేల్ ప్రజలకు మన భారతీయ సంస్కృతిని, ముఖ్యంగా మన తెలుగు పండగల విశిష్టతను వివరించేవారు. మన పిండివంటల రుచులను అక్కడి మిత్రులకు పరిచయం చేసేవారు. మా తాతగారు పనిచేసిన ఆ పుణ్యభూమి గురించి, ఆయన పంచుకున్న జ్ఞాపకాల గురించి రాయడం నాకు ఆత్మీయమైన అనుభూతిని కలిగిస్తోంది. ఒక రకంగా చెప్పాలంటే, భారత్-ఇజ్రాయేల్ బంధం మా ఇంట్లోనే మొదలైందని నేను నమ్ముతాను.

8. ముగింపు (Conclusion)

భారత్ మరియు ఇజ్రాయేల్ దేశాలు కేవలం వ్యాపార భాగస్వాములు మాత్రమే కాదు, ఒకరి కష్టాల్లో ఒకరు తోడుండే నిజమైన మిత్రులు. గత కొన్ని దశాబ్దాలుగా ఈ బంధం నిలకడగా పెరుగుతూ వస్తోంది. రాబోయే రోజుల్లో అంతరిక్ష పరిశోధనలు, క్లీన్ ఎనర్జీ మరియు హెల్త్ కేర్ వంటి రంగాల్లో కూడా ఈ రెండు దేశాలు కలిసి పనిచేయడం ఖాయం.
వెంకటరమణ దాసరి గారు చెప్పినట్లుగా, వారి దగ్గర ఉన్న పట్టుదల, మన దగ్గర ఉన్న మానవ వనరులు కలిస్తే.. ఈ స్నేహం ప్రపంచ శాంతికి మరియు అభివృద్ధికి కొత్త బాటలు వేస్తుంది. ఇజ్రాయేల్ - భారత్ భాయ్ భాయ్! ఒకరికొకరు తోడుగా ఉంటూ ఈ రెండు ప్రజాస్వామ్య దేశాలు ప్రపంచానికి దిక్సూచిగా నిలుస్తాయని ఆశిద్దాం.

ఫై ఆర్టికల్ ఫై మీ అభిప్రాయం ను కామెంట్ రూపంలో తెలియజేగలరు