అమరజీవి పొట్టి శ్రీరాములు జయంతి: ఆంధ్ర రాష్ట్ర సాధనలో ఒక మహా త్యాగం!

ఆంధ్రుల ఆత్మగౌరవ ప్రదాత - అమరజీవి పొట్టి శ్రీరాములు.image credit ai

అమరజీవి పొట్టి శ్రీరాములు: ఆంధ్రుల ఆత్మగౌరవ శిఖరం - ఒక ప్రత్యేక వ్యాసం

పరిచయం:

తెలుగు జాతి చరిత్రలో మర్చిపోలేని పేరు "అమరజీవి" పొట్టి శ్రీరాములు. భాషా ప్రయుక్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటుకు పునాది వేసిన మహనీయుడు. తన ప్రాణాలను పణంగా పెట్టి, ఆంధ్రుల కోసం ప్రత్యేక రాష్ట్రం సాధించిన త్యాగమూర్తి. ఈ రోజు (మార్చి 16) ఆయన జయంతి సందర్భంగా, ఆ మహనీయుని జీవితం, త్యాగం మరియు తెలుగు వారికి ఆయన చేసిన సేవలను స్మరించుకుందాం.

బాల్యం మరియు విద్యాభ్యాసం

పొట్టి శ్రీరాములు గారు 1901 మార్చి 16న మద్రాసులో జన్మించారు. వారి పూర్వీకులు నెల్లూరు జిల్లాకు చెందినవారు. బొంబాయిలో శానిటరీ ఇంజనీరింగ్ చదివిన ఆయన, ఆ తర్వాత గ్రేట్ ఇండియన్ పెనిన్సులర్ రైల్వేలో ఉద్యోగంలో చేరారు. జీవితం సాఫీగా సాగిపోతున్న సమయంలో జరిగిన కొన్ని వ్యక్తిగత విషాదాలు (భార్య, బిడ్డ మరణం) ఆయనను ఆధ్యాత్మికత మరియు సమాజ సేవ వైపు మళ్ళించాయి.

గాంధీజీ శిష్యుడిగా..

1930లో ఉప్పు సత్యాగ్రహం సమయంలో ఆయన తన ఉద్యోగానికి రాజీనామా చేసి స్వాతంత్ర్య పోరాటంలోకి దూకారు. గాంధీజీ అడుగుజాడల్లో నడుస్తూ సబర్మతీ ఆశ్రమంలో చేరారు. శ్రీరాములు గారి నిబద్ధతను చూసిన గాంధీజీ ఒక సందర్భంలో "శ్రీరాములు లాంటి వారు మరో పదిమంది ఉంటే, నాకు ఏడాదిలోనే స్వాతంత్ర్యం వస్తుంది" అని కొనియాడారు. హరిజనోద్ధరణ, మద్యపాన నిషేధం వంటి సామాజిక అంశాలపై ఆయన తీవ్రంగా కృషి చేశారు.

ప్రత్యేక ఆంధ్ర రాష్ట్ర ఉద్యమం

స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత కూడా తెలుగు వారికి ప్రత్యేక రాష్ట్రం కలగానే మిగిలిపోయింది. మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో తెలుగు వారు వివక్షకు గురవుతున్నారని ఆయన భావించారు. భాషా ప్రాతిపదికన రాష్ట్రాలు ఏర్పాటు చేయాలన్న డిమాండ్‌ను నెహ్రూ ప్రభుత్వం వాయిదా వేస్తూ వచ్చింది. ఈ క్రమంలో, తెలుగు వారికంటూ ఒక ప్రత్యేక గుర్తింపు ఉండాలని శ్రీరాములు గారు నిశ్చయించుకున్నారు.

చారిత్రాత్మక ఆమరణ నిరాహార దీక్ష

1952 అక్టోబర్ 19న మద్రాసులోని బులుసు సాంబమూర్తి గారి ఇంట్లో పొట్టి శ్రీరాములు గారు ఆమరణ నిరాహార దీక్ష ప్రారంభించారు.

 * లక్ష్యం: మద్రాసు రాజధానిగా ప్రత్యేక ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఏర్పాటు.

 * దీక్షా కాలం: రోజులు గడుస్తున్నా ప్రభుత్వం స్పందించలేదు. ఆరోగ్యం క్షీణిస్తున్నా ఆయన తన పట్టు వదలలేదు.

 * బలిదానం: వరుసగా 58 రోజుల పాటు దీక్ష కొనసాగించి, 1952 డిసెంబర్ 15న ఆయన ప్రాణత్యాగం చేశారు.

త్యాగం తెచ్చిన విజయం

శ్రీరాములు గారి మరణం ఆంధ్ర రాష్ట్రంలో పెను ఉప్పెనను సృష్టించింది. ప్రజలు వీధుల్లోకి వచ్చి నిరసనలు తెలిపారు. పరిస్థితి తీవ్రతను గమనించిన అప్పటి ప్రధాని జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ, డిసెంబర్ 19న ప్రత్యేక ఆంధ్ర రాష్ట్ర ఏర్పాటును ప్రకటించారు. తత్ఫలితంగా 1953 అక్టోబర్ 1న కర్నూలు రాజధానిగా ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఏర్పడింది.

అమరజీవి వారసత్వం

పొట్టి శ్రీరాములు గారి త్యాగం కేవలం ఆంధ్ర రాష్ట్రానికే పరిమితం కాలేదు. ఆయన దీక్ష ఫలితంగానే భారతదేశంలో "భాషా ప్రయుక్త రాష్ట్రాల పునర్విభజన కమిషన్" (States Reorganisation Commission) ఏర్పడింది. దీనివల్ల దేశవ్యాప్తంగా భాషా ప్రాతిపదికన రాష్ట్రాలు ఏర్పడే మార్గం సుగమమైంది.

"త్యాగంలో ఆయనకు ఆయనే సాటి.. తెలుగు ప్రజల గుండెల్లో ఆయన ఎప్పటికీ అమరజీవి."

 మన ప్రాంతీయ వీరుల స్ఫూర్తి: క్విట్ ఇండియా ఉద్యమంలోమా తాత గారు బొర్రా సత్యం నాయుడు గారు

అమరజీవి పొట్టి శ్రీరాములు గారు దేశం కోసం, రాష్ట్రం కోసం చేసిన త్యాగం ఎంతటిదో.. అదే స్ఫూర్తితో మన ప్రాంతం నుండి కూడా ఎందరో మహానుభావులు స్వాతంత్ర్య సమరంలో పాల్గొన్నారు. అటువంటి వారిలో శ్రీ బొర్రా సత్యం నాయుడు గారు ఒకరు.

1942లో మహాత్మా గాంధీ గారు పిలుపునిచ్చిన చారిత్రాత్మక క్విట్ ఇండియా (Quit India) ఉద్యమంలో సత్యం నాయుడు గారు చురుగ్గా పాల్గొన్నారు. ఆనాడు బ్రిటిష్ వారికి వ్యతిరేకంగా జరిగిన పోరాటంలో, జైలు శిక్షలకు వెరవకుండా, లాఠీ దెబ్బలకు అదరకుండా దేశ స్వేచ్ఛ కోసం నిలబడ్డారు. పొట్టి శ్రీరాములు గారు ఆంధ్ర రాష్ట్రం కోసం ఎలాగైతే పోరాడారో, సత్యం నాయుడు గారి వంటి యోధులు భారతదేశ విముక్తి కోసం అంకితభావంతో పనిచేశారు.

మన కుటుంబాల్లోనే ఇటువంటి స్వాతంత్ర్య సమరయోధులు ఉండటం మనందరికీ గర్వకారణం. వారి త్యాగాలను స్మరించుకుంటూ, నవ భారత నిర్మాణంలో మనం కూడా భాగస్వాములవుదాం.

ముగింపు:

నేడు మనం అనుభవిస్తున్న రాష్ట్ర హోదా, మన భాషా గుర్తింపు వెనుక పొట్టి శ్రీరాములు గారి 58 రోజుల సుదీర్ఘ పోరాటం మరియు ప్రాణత్యాగం దాగి ఉన్నాయి. ఆయన జయంతి సందర్భంగా ఆ మహనీయునికి నివాళులు అర్పిస్తూ, ఆయన ఆశయాలను గౌరవించడం మన బాధ్యత.

 మరింత సమాచారం కావాలంటే more అని కామెంట్ చెయ్యండి